به گزارش مدیرسا به نقل از خبر آنلاین به نقل از ایسنا، سینمای زیرزمینی در سالیان اخیر بالاتر از گذشته به یکی از بحث های جدی سینمای ایران تبدیل گشته است؛ فیلم هایی که خارج از چرخه معمول تولید و دریافت مجوز ساخته می شوند و مسیر نمایش آنها در داخل کشور بجای پرده سینما به سوی نسخه هایی بر بستر یوتیوب و یا سایر پلت فرم ها است. با وجود این که افزایش دسترسی به تجهیزات فیلمسازی و تغییر شیوه های انتشار آثار، امکان تولید و دیده شدن چنین فیلم هایی را بالاتر از گذشته فراهم نموده است؛ اما هم زمان این پرسش مطرح است که سهم سازوکارهای نظارت و ممیزی بر آثار، در تشکیل این جریان چقدر بوده است؟
این بحث خصوصاً با انتشار فیلمی که اخیر بر بستر یوتیوب انتشار یافته و سال قبل همین فیلم در جشنواره خارجی موفقیت داشته است، بار دیگر مورد توجه قرار گرفته و مناقشه درباره ی ویترین سینمای رسمی و غیررسمی در حضورهای بین المللی را جدی تر کرده است؛ این که آیا این آثار نشانه ای از تغییر مناسبات فیلمسازی هستند یا نتیجه فاصله ای که میان قسمتی از سینماگران و سازوکارهای رسمی به وجود آمده است؟
در عین حال، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نقش میزی را در رشد این آثار پررنگ نمی داند و اعتقاد دارد بخش مهمی از این تغییر را باید در تحول فناوری و آسان تر شدن امکان تولید و انتشار فیلم جست وجو کرد.
فیلم های زیرزمینی را دنبال می کنم سیدعباس صالحی در ابتدا با اشاره به این که قسمتی از فیلمهای زیرزمینی را دنبال می کند، اصرار کرد فیلمی را که به تازگی توسط کارگردان آن در بستر یوتیوب انتشار یافته ندیده اما در جریان نظرات و قضاوت ها درباره ی آن قرار گرفته است.
نقش تکنولوژی در تشکیل سینمای غیررسمی او درباره ی افزایش تولید فیلمهای غیررسمی و اصطلاحا زیرزمینی و این که آیا سیاستهای ممیزی و اعطای مجوز در تشکیل این جریان نقش داشته است یا خیر؛ با اشاره به تغییرات فناوری در عرصه تولید فیلم اظهار نمود: بخش قابل توجهی که زمینه ساز این اتفاق است را باید در فضای فناوری و تکنولوژی جست وجو کرد. زمانی سینما ابزار تولید پرهزینه ای داشت و این ابزارها نیز بسادگی در اختیار افراد نبود، بدین سبب کسانیکه می خواستند وارد مسیر تولید شوند، ناچار بودند از مراجع رسمی اقدام نمایند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اضافه کرد: هرقدر فناوری ها راحتتر، روان تر و در دسترس تر شده، طبیعتا زمینه برای تولید خارج از مسیرهای رسمی بیشتر فراهم گشته است. در دهه های ۶۰ و ۷۰ اگر کسی می خواست فیلم تولید نماید، تجهیزات و امکانات مورد نیاز هم به آسانی در دسترس نبود و هم هزینه بالایی داشت؛ بدین سبب طبیعی بود که فرد برای تولید فیلم از مجاری رسمی اقدام نماید. امروز اما این مساله یا اساسا وجود ندارد یا بسیار کمرنگ تر شده و بنابراین شرایط متفاوت شده است.
ممیزی نقش چندان پررنگی ندارد او با اعلان اینکه موارد تولید فیلم خارج از مسیر رسمی همچنان وجود دارد، افزود: موارد محدودی که پدید آمده و امکان دارد گسترش هم پیدا کند، به عقیده من عموما ناشی از ممیزی نیست، بلکه عامل اصلی همان فضای رشد فناوری و تکنولوژی است؛ چونکه افراد احساس می کنند دیگر نیاز چندانی ندارند که از مسیر رسمی و ممیزی برای تولید فیلم حرکت کنند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با این حال با اشاره به بازخوردهای جشنواره های خارجی سینمایی نسبت به این آثار اظهار داشت: داوری هایی که نسبت به این فیلم ها صورت گرفته نیز نشان داده است که آنها در تعدادی حوزه ها ورود کرده اند که در قسمتی از این موارد در سوژه ها و در بخشی نیز نوع پرداخت بگونه ای بوده است که قضاوت جامعه سینمایی را هم با خود همراه نکرده یا حداقل بخش قابل توجهی از جامعه سینمایی را همراه خود نکرده است؛ همچون همین فیلمی که به تازگی پخش شده است.
صالحی در جواب این پرسش که آیا کاهش تولید فیلمهای غیررسمی، علاوه بر تعامل و سیاستهای وزارت فرهنگ، می تواند تحت تاثیر شرایط اقتصادی و بالارفتن هزینه تولید فیلم نیز قرار گرفته باشد، اظهار داشت: تلفیقی از عوامل در این مورد وجود دارد، اما حتماً نوع تعامل و ارتباطی که شکل گرفته نیز مؤثر بوده است.
بدون شورای پروانه ساخت گرفتاری ها بیشتر می شود وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همینطور ناظر به مبحث ممیزی ها، درباره ی درخواست سینماگران برای حذف شورای پروانه ساخت، اظهار نمود: حوزه ممیزی در سینما، برعکس ممیزی کتاب که از ابتدا به صورت یک مرحله ای یا دو مرحله ای تعریف شده، استدلال هایی برای ساختار فعلی خود دارد. یکی از مهم ترین استدلال ها این است که اگر پروانه ساخت حذف شود، در مرحله پروانه نمایش امکان دارد گرفتاری های وسیعی برای تهیه کننده، کارگردان و بازیگران ایجاد شود. وقتی یک کارگردان و بازیگران برای تولید یک فیلم چند ماه تا چند سال درگیر آن هستند و سرمایه فیلم نیز سرمایه قابل توجهی است، اگر در انتهای کار با مساله ای مواجه شوند، بهر دلیلی فشار زیادی بر صنعت و اقتصاد سینما و همینطور منابع انسانی این حوزه وارد خواهد شد.
او افزود: بر همین اساس، استدلال این است که بهتر است این مساله در یک پروسه دولایه دیده شود؛ یعنی ابتدا فیلم نامه عرضه شود و در حدی زمینه های فیلم بررسی شود تا اگر گفت و گو یا نکته ای وجود دارد، در همان مرحله تا حد زیادی حل شود و بعد تهیه کننده و تولیدکننده وارد مرحله ساخت شوند.
صالحی با اعلان اینکه این استدلال همچنان وجود دارد و قانون نیز بر همین مبنا است، اظهار داشت: در مقابل، دوستانی که با این روند موافق نیستند نیز استدلال های دیگری دارند که در گفت وگوهای صورت گرفته آنها را مطرح کرده اند. بدین سبب اکنون دو دیدگاه و دو مجموعه استدلال در این مورد وجود دارد.
او تاکید کرد: تلاش ما این بوده و هست که با یک تفاهم جمعی با دوستان حوزه سینما این مساله را پیش ببریم. مجموعه ای که همچنان از قانون جاری دفاع می کند، این استدلال را دارد که حذف پروانه ساخت امکان دارد یک بحران جدید برای سینما ایجاد کند؛ بعنوان مثال امکان دارد ۱۰ یا ۲۰ فیلم یک دفعه تولید شوند و در مرحله نمایش با اصلاحات جدی مواجه شوند و همین اصلاحات، سرمایه و مسایل دیگر حوزه سینما را تحت تاثیر قرار دهد. دوستانی هم که از طرف دیگر استدلال هایی دارند، دیدگاه های خودرا مطرح می کنند اما امیدواریم با تفاهم بتوانیم به یک جمع بندی برسیم.
مطالبات خانه سینما و وعده های دولت صالحی در ادامه درباره ی میزان تحقق مطالبات طرح شده از طرف خانه سینما در نامه ای که قبل از انتخابات ریاست جمهوری با هشت پرسش برای نامزدها ارسال شد و تنها مسعود پزشکیان به آن پاسخ داد، اظهار نمود: همان گونه که عرض کردم تلاش ما این بوده است که به حل و حل این دغدغه ها کمک نماییم. در گفت وگوهایی که با اصحاب سینما داشته ایم و همچنان داریم، تلاش بر این بوده که این مسایل و دغدغه ها مورد توجه قرار گیرد. بنظر می رسد ان شاءالله بتوانیم در یک پروسه چهار ساله، بخش اعظم این دغدغه ها را به نتیجه برسانیم.
